Thanh nhiệt và giải độc

1Công dụng chính

• Hỗ trợ đau họng, cảm nóng nhẹ.
• Dùng trong bài thanh nhiệt cho mụn nhọt, sưng đỏ theo Đông y.
• Có thể hãm trà ngắn ngày khi phù hợp.

Thường dùng cho các chứng

• Họng đỏ, đau nhẹ, sốt nhẹ.
• Mụn nhọt, sưng nóng đỏ.
• Khát, miệng hôi do nhiệt.

2Công dụng cụ thể

Ví dụViêm họng do liên cầu hoặc sốt cao cần khám; kim ngân hoa không thay kháng sinh khi có chỉ định.

3Cách sử dụng

• Hãm hoặc sắc ngắn; dùng vị trà sạch, đúng loài.
• Không uống đặc kéo dài như nước lọc.

1Công dụng chính

• Hỗ trợ cảm phong nhiệt, đau họng.
• Dùng trong bài cho mụn nhọt, hạch sưng do nhiệt độc.
• Hỗ trợ tiểu tiện trong thể thấp nhiệt nhẹ.

Thường dùng cho các chứng

• Sốt nhẹ, đau họng, khát.
• Mụn nhọt, sưng đau.
• Hạch hoặc kết tụ theo biện chứng Đông y.

2Công dụng cụ thể

Ví dụHạch kéo dài, cứng hoặc sụt cân không nên tự điều trị bằng liên kiều mà cần khám.

3Cách sử dụng

• Chủ yếu dùng trong bài thuốc sắc, thường phối kim ngân hoa.
• Không dùng quả cây cảnh có tên tương tự.

1Công dụng chính

• Hỗ trợ sưng nóng đỏ, mụn nhọt trong bài thanh nhiệt.
• Theo Đông y thường dùng cho vú sưng đau do nhiệt độc.
• Có tác dụng lợi tiểu nhẹ.

Thường dùng cho các chứng

• Mụn nhọt, viêm sưng nhẹ.
• Đau họng, miệng đắng do nhiệt.
• Tiểu buốt nhẹ chỉ sau khi đã đánh giá nguyên nhân.

2Công dụng cụ thể

Ví dụVú sưng đau kèm sốt có thể là viêm hoặc áp xe, phải khám sớm chứ không chỉ uống bồ công anh.

3Cách sử dụng

• Dùng vị trà đúng loài để hãm, sắc hoặc làm rau nếu là loại ăn được.
• Không hái ven đường, nơi phun thuốc hoặc nhầm loài.

1Công dụng chính

• Hỗ trợ bồn chồn, mất ngủ do nhiệt.
• Dùng trong bài thấp nhiệt gây vàng da hoặc tiểu buốt.
• Hỗ trợ chảy máu thuộc huyết nhiệt theo Đông y.

Thường dùng cho các chứng

• Nóng bứt rứt, miệng khát.
• Vàng da, tiểu vàng do thấp nhiệt cần khám.
• Mụn nhọt, sưng đau do nhiệt độc.

2Công dụng cụ thể

Ví dụVàng da là dấu hiệu cần khám gan mật; không tự dùng chi tử để điều trị.

3Cách sử dụng

• Chủ yếu dùng trong bài sắc; sao chế tùy mục đích.
• Không dùng làm màu thực phẩm hoặc trà kéo dài nếu không rõ nguồn.

1Công dụng chính

• Hỗ trợ mắt đỏ, đau đầu do can hỏa.
• Trong Đông y dùng cho hạch, bướu và kết tụ trong bài phối hợp.
• Có thể làm hạ huyết áp nhẹ ở một số người.

Thường dùng cho các chứng

• Mắt đỏ, đau đầu, cáu gắt do can hỏa.
• Hạch vùng cổ hoặc tuyến giáp chỉ hỗ trợ sau chẩn đoán.
• Vú căng, sưng đau theo thể nhiệt.

2Công dụng cụ thể

Ví dụNhân tuyến giáp, hạch cổ hoặc u vú phải được siêu âm và đánh giá, không tự uống hạ khô thảo để làm tan.

3Cách sử dụng

• Chủ yếu sắc trong bài thuốc hoặc dùng trà ngắn ngày có mục đích.
• Không dùng đặc, kéo dài liên tục.

1Công dụng chính

• Hỗ trợ thấp nhiệt gây tiêu chảy hoặc tiểu buốt trong bài thuốc.
• Dùng cho ho do phế nhiệt và sốt do nhiệt theo Đông y.
• Trong một số bài cổ dùng an thai khi có nhiệt, nhưng phải do thầy thuốc kê.

Thường dùng cho các chứng

• Sốt, khát, đờm vàng thuộc nhiệt.
• Tiêu chảy, lỵ do thấp nhiệt sau khi được chẩn đoán.
• Chảy máu thuộc huyết nhiệt trong bài phối hợp.

2Công dụng cụ thể

Ví dụTiêu chảy kèm sốt, máu hoặc mất nước cần khám, không tự dùng hoàng cầm.

3Cách sử dụng

• Chủ yếu dùng trong bài thuốc sắc; dạng sao chế khác nhau tùy mục đích.
• Không dùng như trà thanh nhiệt hằng ngày.

1Công dụng chính

• Hỗ trợ cảm giác nặng người, miệng đắng do thấp nhiệt.
• Thường dùng trong bài thuốc cho vàng da thuộc thấp nhiệt.
• Có tác dụng lợi tiểu và lợi mật nhẹ.

Thường dùng cho các chứng

• Miệng đắng, chán ăn, tiểu vàng.
• Vàng da theo biện chứng Đông y sau khi đã khám.
• Nặng người, ngứa do thấp nhiệt trong bài phối hợp.

2Công dụng cụ thể

Ví dụVàng da, đau hạ sườn phải hoặc nước tiểu sẫm là dấu hiệu cần khám gan mật ngay.

3Cách sử dụng

• Hãm hoặc sắc ngắn ngày từ vị trà đúng loài.
• Không uống đặc thay nước và không phối rượu.

1Công dụng chính

• Hỗ trợ tiểu tiện và cảm giác nóng trong trong thể phù hợp.
• Được nghiên cứu về gan, nhưng chưa phải thuốc thay thế điều trị viêm gan.
• Dùng trong một số bài thanh nhiệt giải độc.

Thường dùng cho các chứng

• Tiểu vàng, nóng trong nhẹ.
• Ăn kém, đầy tức vùng gan mật chỉ sau khi đã khám.
• Mụn nhọt, viêm nhẹ theo kinh nghiệm dân gian.

2Công dụng cụ thể

Ví dụNgười men gan cao hoặc viêm gan không nên tự uống diệp hạ châu thay phác đồ bác sĩ.

3Cách sử dụng

• Dùng vị trà đúng loài để sắc ngắn ngày hoặc chế phẩm chuẩn hóa.
• Không dùng cây ven đường, bị mốc hoặc không xác định loài.

1Công dụng chính

• Dùng làm rau, nước uống giúp giải khát.
• Hỗ trợ tiểu tiện và mụn nhọt do nhiệt trong kinh nghiệm cổ truyền.
• Chiết xuất rau má được nghiên cứu về lành thương và tuần hoàn tĩnh mạch.

Thường dùng cho các chứng

• Nóng trong, khát nhẹ.
• Mụn nhọt, sưng viêm nhẹ.
• Chân nặng do tuần hoàn tĩnh mạch khi dùng sản phẩm chuẩn hóa.

2Công dụng cụ thể

Ví dụKhông nên uống nước rau má sống số lượng lớn mỗi ngày vì nguy cơ nhiễm khuẩn và tác dụng phụ.

3Cách sử dụng

• Rửa thật sạch, dùng như rau hoặc nấu chín; chế phẩm chiết xuất dùng theo nhãn.
• Không xay từ rau không rõ nguồn nước tưới.

1Công dụng chính

• Hỗ trợ đầy bụng, khó tiêu sau bữa nhiều chất béo.
• Cao lá atiso được nghiên cứu về lipid máu và dòng mật, nhưng hiệu quả tùy chế phẩm.
• Có thể dùng làm trà hoặc thực phẩm.

Thường dùng cho các chứng

• Đầy bụng, chậm tiêu nhẹ.
• Ăn uống nhiều dầu mỡ.
• Hỗ trợ chế độ chăm sóc gan khi không có tắc mật.

2Công dụng cụ thể

Ví dụĐau hạ sườn phải, sốt hoặc vàng da phải khám, không tự uống atiso để thông mật.

3Cách sử dụng

• Dùng trà, cao hoặc món ăn đúng hướng dẫn sản phẩm.
• Không lạm dụng cao đặc hoặc trà đóng chai nhiều đường.